مانیتور علائم حیاتی

مانیتورینگ علائم حیاتی

 

دستگاه مانیتورینگ برای نمایش علائم حیاتی بیمار دائما به کار می رود.  بیمارانی که تحت عمل جراحی هستند، بیماران بستری در بخش مراقبت های ویژه ازجمله مواردی هستند که به استفاده از این دستگاه نیازمندند. این دستگاه به همراه ملحقاتی که دارد می تواند موارد زیر را نمایش بدهد:

  • فعالیت الکتریکی قلب
  • دمای بدن
  • درصد اشباع اکسیژن خون (SPO 2) 
  • تعداد ضربان قلب(HR) 
  • فشار خون (NIBP)
  • فشار درون شریانی (IBP)

به طور کلی سیستم مانیتورینگ مجموعه ای از سیستم هاست که کنترل علائم حیاتی بیمار را دراختیار دارند و خود به تنهای سیستم جدیدی برای شناسایی محسوب نمی شود.

 

اجزای یک سیستم مانیتورینگ:

 

  1. صفحه نمایشگر

بر روی صفحه نمایشگر شکل موج ها، حالات و مقادیرانتخاب شده، پیغام های خطا، مقادیر تنظیم

محدوده های آلارم دستگاه و همچنین تاریخ و ساعت قابل رویت می باشد.

صفحه نمایش به دوبخش تقسیم می گردد:

 

  • ناحیه عددی

و... را نمایش NIBP , SPO2 , HR در قسمت راست پنجره هایی وجود دارند که پارامتر های عددی

می دهد

  • ناحیه گرافیکی

در قسمت چپ صفحه نواحی گرافیکی مختلف جهت نمایش سیگنال ها در نظر گرفته شده است.

 

  1. کلید های کنترلی

به وسیله این مجموعه باید بتوان با سرعت و سهولت مناسبی تنظیمات گوناگون دستگاه را انجام داد.کلیدهای تنظیم دستگاه ممکن است به صورت فشاری یا ولومی باشند. در مدلهای جدیدتر از صفحه نمایشگرهای لمسی به منظور تنظیم پارامترهای مختلف دستگاه استفاده شده است.

 

  1. ماژول های مختلف

با توجه به نو و کاربرد دستگاه ماژول های مختلفی در سیستم مانیتورینگ استفاده می شود. از جمله این ماژول ها، ماژول ECG ، ماژول کنترل فشار خون و ماژول کنترل دما می باشد.

 

  1. سنسورها و پروب ها

که میتوان به پروب های سنسور دما ، کاف فشارسنج ، پروب های ثبت ECG و پروب پالس اکسی متر اشاره کرد.

 

  1. باطری
  2. برد تغذیه

 

 

آلارم های دستگاه

هنگامی که شرایط ویژه اتفاق می افتد و لازم است به کاربر اطلالاع داده شود دستگاه با استفاده از علامت های صوتی وتصویری ظهور شرایط آلارم را اعلام می کند . در هنگام وقوع آلارم، ادامه مانیتورینگ بیمار از طریق دستگاه امکان پذیر بوده و آلارم ها تنها برای اطلاع کاربر از وضعیت بیمار یا شرایط مانیتورینگ میباشد . آلارم صوتی موقع خروج از محدوده های تعیین شده برای هر پارامتر عددی و همچنین بروز خطا ها فعال می شود . آلارم های تصویری همزمان با آلارم های صوتی فعال می شوند و برای پارامتری که از محدوده خارج شده است، مقدار عددی آن به صورت چشمکزن مشخص می گردد . چشمک زدن در زمان آلارم، ثانیه ای یکبار اتفاق می افتد و برای مشخص شدن نوع خطا نیز پیغامی بر روی صفحه نمایش ظاهر می شود.

 

مشکلات فنى متداول در مانیتورینگ و نحوه رفع آن :

 

  1. دستگاه روشن نمى شود: کابل برق آن و نیز پریز AC و فیوز دستگاه مورد بررسى قرار گیرد و اگر دستگاه فقط بدون اتصال به برق شهر روشن نباشد باترى آن باید تعویض شود
  2. ایراد از برد تغذیه دستگاه است که باید به نمایندگى مجاز دستگاه سپرده شود
  3. Spo2 را نشان نمى دهد یا اشتباه نشان مى دهد: در اکثر موارد اشکال از پروب پالس اکسى متر است. چون این قسمت با مریض ارتباط مستقیم دارد و ممکن است تحت کشش قرار گیرد یا تحت فشار دچار آسیب شود، ابتدا باید از سلامت آن اطمینان حاصل شود. این کار با استفاده از بررسى ظاهرى، استفاده از مولتى متر و نیز تعویض پروب دستگاه با یک پروب سالم میسر مى شود.
  4.  ایراد از برد داخلى مربوط به Spo2 دستگاه است که بهتربا خدمات پس از فروش شرکت مجاز تماس گرفته شد.
  5.   NlBP بیمار را نمى گیرد:  تنظیم NlBP باید متناسب با کاربرد باشد. براى مثال در بزرگسالان باید روى مد    Adult و در اطفال روى مد Neonate باشد. در غیر این صورت دچار مشکل مى شود
  6. برد مربوط به NlBP دستگاه خراب شده که جهت رفع آن مى بایست با قسمت خدمات پس از فروش دستگاه تماس گرفته شود.
  7. کاف فشار خون از قسمت اتصالات یا خودش دچار نشتى شده باشد که با تعویض کاف یا برطرف کردن لیک مى توان رفع عیب کرد.
  8.  ECG بیمار را نشان نمى دهد یا اختلال نشان مى دهد:  کابل ECG باید بررسى شود که دچار قطعى نشده باشد که این کار به آسانى با استفاده از اهم متر قابل تست است.
  9. اتصالات در قسمت چست لید ها چک شود و نیز ژل خشک شده اى در قسمت انتهایى الکترود ها نباشد.
  10.  فیلتر ECG تنظیم باشد. به این صورت که بسته به نیاز، کاربر مى توان سه حالت را براى فیلتر ECG انتخاب کند:  

الف) حالت monitor :در شرایط عادى

ب) حالت Extended :در حالتى که کیفیت تشخیص مورد نیاز است.

 ج) حالت surgery : این حالت زمانى که سیگنال توسط اختلالات فرکانس بالا یا پایین مختل مى شود به کار مى رود , مثلا در طول جراحى انتخاب این حالت مى تواند نویز آرتیفکت ها، به خصوص اختلالات ناشى از دستگاه الکتروکوتر را کاهش دهد.

  1. اطلاعات بیمار بر روى مانیتور سانترال ثبت نمی شود:
  2. اکثراً کابل هاى شبکه یا از قسمت سانترال و یا پشت مانیتورهاى بد سایه قطع شده که با چک کردن آن به راحتى مى توان این شکل را بر طرف کرد تنظیم سانترال بر روى مانیتور بدساید به هم خورده است:
  3. این تنظیمات بسته به تعریف اولیه شرکت مى تواند Nise یا ip/tcp باشد که با تغییر آن بلافاصله علایم حیاتى بیمار تخت مورد نظر بر روى سانترال ظاهر مى شود. به طورکلى اکسسورى هاى دستگاه قسمت مهمى است که مى بایست در استفاده از آن نهایت دقت را به کارگیرید تا بیشترین بهره را ازآن ببرید.

 

توصیه هاى خرید :

 

با توجه به نوع و محل استفاده از این دستگاه ها، حداقل مواردى که باید در خرید این نوع تجهیزات رعایت شوند در 3 گروه

  • حساسیت پایین
  • حساسیت متوسط
  • و حساسیت بالا  ارایه مى شود

 دستگاه هاى حساسیت پایین: این دستگاه ها براى نشان دادن علایم حیاتى اولیه ساخته شده است و توانایى اندازه گیرى میزان ضربان قلب از طریق ECG یا SpO2 را دارد. معمولا قابلیت NIBP و دما نیز به این مانیتورها اضافه مى شود

 حساسیت متوسط: معمولا در بخش هاى اورژانس، بیمار خواب و جراحى هاى عمومى از آنها استفاده مى شود. این مانیتورها ممکن است ماژولار و یا یکپارچه باشد. این تجهیزات براى بیمارانى استفاده مى شود که نیاز به سطح متوسطى از مراقبت دارد. توانایى آنها علاوه بر توانایى مانیتورهاى حساسیت پایین، شامل IBP و یا ETCO2 نیز است. تجزیه و تحلیل آریتمى ها نیز ممکن است در آنها گنجانده شود و اغلب به صورت سانترال استفاده مى شود

حساسیت بالا: معمولا در بخش هاى مراقبت هاى ویژه و یا اتاق عمل، بعد از بیهوشى استفاده مى شود. مى توانند یکپارچه و یا ماژولار باشد و علاوه بر توانایى مانیتورهاى حساسیت پایین، توانایى هایى شامل اندازه گیرى چندین فشار خون تهاجمى، ETCO2، آنالیز ST و آریتمى، BIS ، SvO2 و برون دهى قلبى را دارد. از آن ها مى توان به صورت سانترال و یا غیر سانترال استفاده کرد.

 

معرفی چند برند دستگاه :

 

LG, SAADAT, SAMSUNG, SIEMENS, NIHON KOHDEN, SONY, SAZGAN GOSTAR

 

منابع:

کتاب نگهدارى پیشگیرانه در تجهیزات پزشکى (تالیف دکتر سعید رضا رحمدار و دکتر مهدى شاد نوش)